Emotionele arbeid

Socioloog Arlie Hochschild bedacht de term voor iets specifieks: banen waarin je een gevoel op bestelling moet produceren, zoals een steward die een lange, zware dienst warm doorkomt. De oorspronkelijke betekenis gaat over emotie als betaald werk. De uitdrukking is sindsdien opgerekt naar de onbetaalde variant: het opmerken, gladstrijken en vooruitdenken dat een huishouden of een groep draaiende houdt.

Voor iemand die bedraad is om te pleasen loopt dat werk voortdurend en geruisloos. Je houdt bij wie overstuur is, wie een belletje nodig heeft, bij wie de gevoelens zo overlopen. Je regelt je eigen gezicht zodat niemand last heeft van jouw slechte dag. Veel ervan wordt nooit gezien, en dat is een deel van waarom het uitput: je draagt de hele last en die blijft onzichtbaar, ook voor jezelf.

De moeheid die het oplevert is echt, ook al verklaart geen enkel takenlijstje hem. Dit verborgen werk benoemen als werk is vaak de eerste stap naar het neerleggen, en naar anderen hun eigen deel laten dragen.